Tagarchief: warmtepomp

Duurzaam bouwen (101): Verwarming in maart 2018

In maart was de gemiddelde buitentemperatuur hetzelfde als in januari (5,3 graad gemeten op 2,5 meter boven de grond). Toch verbruikte de warmtepomp 50 kWh minder dan in januari (216 kWh tegenover 266 kWh). Dat was een direct gevolg van de passieve verwarming door de zon. Hoewel de zon inmiddels veel minder ver de woning inkomt dan in januari waren er veel meer zonne-uren. Dat komt ook tot uiting in de met de 24 zonnepanelen opgewekte energie. In maart was dat 590 kWh tegenover 141 kWh in januari. Netto werd er in maart 80 kWh teruggeleverd aan het net.

In totaal heeft de warmtepomp deze winter 1121 kWh verbruikt. Daarmee verbruikt de 3 kW warmtepomp een stuk minder dan op voorhand verwacht.

Duurzaam bouwen (99): Verwarming in februari 2018

In februari was de gemiddelde buitentemperatuur 3,8 graden lager dan in januari (1,5 graag tegenover 5,3 graad gemeten op 2,5 meter boven de grond). Daar staat tegenover dat er veel zonnige dagen waren waardoor passieve verwarming een aanmerkelijke rol heeft gespeeld. Daardoor werd er door de warmtepomp gemiddeld per dag slechts 0,1 kWh meer energie gebruikt (8,7 kWh tegenover 8,6 kWh). De opwekking met de zonnepanelen was met 488 kWh hoog (vorig jaar was dat 231 kWh). Daarmee is er in februari netto maar 25 kWh energie gebruikt en is de mindere productie in januari meer dan goed gemaakt.

Luchtvochtigheid, koudebruggen en condens.

De luchtvochtigheid in huis zakt heel langzaam. We hebben begrepen dat kalkhennep wanden wel 2 jaar nodig hebben om hun definitieve droging te bereiken. De luchtvochtigheid in huis zit nu rond de 70% waar we in augustus met 80% zijn begonnen.

De wanden en het dak zijn zo goed geïsoleerd dat de Velux daklichten waarin dubbel glas is gebruikt bij lage buitentemperaturen veel condens geven. Ook de kozijnen fungeren als koudebruggen en het hang- en sluitwerk levert veel condens op.

Duurzaam bouwen (98): Verwarming in januari 2018

De Kensa shoebox warmtepomp van 3 kW wordt gebruikt voor de vloerverwarming en voor het voorverwarmen van het douchewater tot 25 graden. In januari was de gemiddelde buitentemperatuur vrij hoog maar daar staat tegenover dat er maar weinig zonnige dagen waren. Passieve verwarming heeft dus nauwelijks een rol gespeeld. Ook de opwekking met de zonnepanelen was daardoor met 140 kWh relatief laag (vorig jaar was dat nog 265 kWh).

Met de plugwise meten we het elektriciteitsverbruik van de warmtepomp en van de wasmachine/droger combinatie. De wasmachine/droger heeft in januari 49 kWh verbruikt. De warmtepomp verbruikte 266 kWh. Dat is het equivalent van 27,5 m3 gas (1 m3 Gronings gas bevat 9,7 kWh aan energie). Dat is dus nog geen m3 per dag. De thermostaat staat zo ingesteld dat de temperatuur in woonkamer/eetkamer/keuken (zone 1) ’s ochtends 19,5 graad is en vanaf ’s middags 15:00 uur 20,5 graad. ’s Nachts is de instelling net als in de slaapkamer/badkamer (zone 2) 17 graden. In de werkkamer/hal (zone 3) staat ie continue op 16,5 graad.

Netto hebben we in januari 2018 460 kWh verbruikt. Samen met de opwekking komt dat neer op 600 kWh. Na aftrek van warmtepomp en wasmachine is door de rest van de apparatuur dus 285 kWh verbruikt. Daarvan komt 30 kWh voor rekening van de luchtontvochtiger. Omdat we geen mechanische ventilatie hebben gebruiken we deze in de badkamer wanneer de luchtvochtigheid buiten boven de 70% is. Natuurlijke ventilatie heeft dan geen zin. Zo’n 30 kWh komt voor rekening van de doorstroomverwarmer die het douchewater van 25 naar 45 graden verwarmt. In de badkamer gebruiken we verder twee infraroodpanelen, waarvan één als spiegel. Die zijn ook nog eens goed geweest voor 15 kWh. Warm afwaswater/ spoelwater/ kookwater schatten we goed voor zo’n 30 kWh. Dan blijft er dus nog zo’n 180 kWh over voor regenwaterpomp/ vloerverwarmingspomp/ vaatwasser/ koelvriescombinatie/ ovens/ kookplaat/ computer/ tv en verlichting.

Duurzaam bouwen (92): Mefa schermen geplaatst

Zoals eerder al vermeld werkte onze warmtepomp niet goed. Tijdens tests draaide hij al snel onder nul. In zo’n geval stort de COP en het vermogen van de warmtepomp in. Dat probleem was het gevolg van een veel te korte lengte van de tyleen slang die als warmtespiraal in de regenwateropvangtank fungeerde. Die lengte is 60 meter terwijl Kensa (de fabrikant van de warmtepomp) daarvoor een lengte van 150 meter adviseert. Een rekenfoutje van de adviseur die door Geo Holland (de importeur van de warmtepomp) was ingehuurd.

Om het euvel te verhelpen is ervoor gekozen om twee mefa schermen van 1,20 bij 7 meter (afkomstig uit Duitsland) in te graven. Daarbij zat het ons bepaald niet mee. Het was de bedoeling om deze schermen verticaal op een diepte van 2 meter in te graven. De pogingen om een sleuf van 30 cm te graven strandden echter keer op keer door het instorten van de wanden. Onze zorgvuldig aangelegde tuin dreigde daardoor in een maanlandschap te veranderen.

Uiteindelijk is ervoor gekozen de schermen horizontaal te plaatsen op een diepte van 1,20 m. Een verdeler zorgt ervoor dat ook het regenwater in de tank nog een bescheiden bijdrage levert aan de warmtewinning. De komende winter moet blijken dat deze oplossing werkt.

Duurzaam bouwen (72): Stucwerk, bouwdroger en warmtepomp

Het stucwerk binnen is klaar. Een vochtmeting van de vloer leverde op dat de tegelzetter nog niet aan het werk kan. De warmtepomp is nu anders ingesteld. Bij een retourtemperatuur van 0 graden sloeg hij steeds na korte tijd uit. Daardoor kwam de temperatuur in de vloerverwarming niet boven de 14 tot 16 graden. Kennelijk is de 60 meter lange tyleenslang te kort om een zodanige warmtewisseling met het regenwater te geven dat de temperatuur boven nul blijft. Nu de retourtemperatuur op -8 graden is ingesteld slaat de warmtepomp niet meer uit.

Op 2e Paasdag was de retourtemperatuur gedaald tot -6,1 graad en de temperatuur van de inlaat tot -3,2 graad. Op de leidingen zat daardoor een laag ijs. In huis worden ondertussen tropische temperaturen van 25 graden bereikt. Samen met een df800 bouwdroger zorgt dat voor een snelle droging van het stucwerk en van de vloer. Een nieuwe vochtmeting moet eind deze week uitwijzen of de tegelzetter alsnog aan de slag kan. Verder zal deze week de thermostatische regeling op de vloerverwarming worden geïnstalleerd.

Duurzaam bouwen (70): Warmtepomp en buffervat geplaatst

Het in bedrijf stellen van de 3 kW Kensa shoebox warmtepomp door Geo Holland is niet vlekkeloos verlopen. De warmtepomp schakelt zichzelf regelmatig uit en geeft dan foutcode A1. Hopelijk kan dit probleem de komende week worden opgelost. Water in een 150 liter buffervat wordt verwarmd met als bron 7,5 m3 regenwater in een ondergrondse opslagtank. Vanuit het buffervat wordt het warme water de vloerverwarming in gepompt.

In het buffervat is verder nog een rvs warmte-wisselaar aanwezig die gebruikt gaat worden voor het voorverwarmen van het douchewater. Dit voorverwarmde regenwater wordt straks met een Clage doorstroomverwarmer op de gewenste douchetemperatuur gebracht.

Is een hybride warmtepomp iets voor u?

hybridewarmtepompEr zijn verschillende manieren om zonder gas (fossiele brandstof) je ruimteverwarming en de verwarming van tapwater te realiseren. Als je een nieuw huis bouwt kun je daar slim gebruik van maken. Bijvoorbeeld door een douche die 70% of meer op energie bespaart te combineren met een Clage doorstroomverwarmer en de vloerverwarming te combineren met een warmtepomp.

In een bestaande woning is dat wat lastiger. Lees verder

Duurzaam bouwen (26): Duurzaam verwarmen

tyleenslangOnze ambitie is een woning te bouwen zonder gasaansluiting met een betaalbare duurzame verwarming en het liefst zelfvoorzienend. We hebben daar verschillende ideeën over gehad en nogal wat verschillende systemen de revue laten passeren. Elk systeem heeft zijn specifieke voor- en nadelen. Het meest betaalbare systeem (hoge temperatuur opslag in de bodem) wordt door de regels van de Provincie Drenthe geblokkeerd. De onderbouwing van die regels deugt trouwens voor geen meter.

Het voert te ver om hier de verschillende systemen te behandelen. We hebben het afgelopen jaar wel heel veel bijgeleerd en gezien dat er nogal wat marktpartijen zijn die worstelen met het verschaffen van correcte informatie en berekeningen.

We zijn uiteindelijk uitgekomen bij een Kensa shoebox warmtepomp van 3 kW die de regenwatertank als bron gebruikt. Aan het het regenwater (10 graden) wordt energie onttrokken via glycol die door een tyleenslang in de regenwatertank wordt gepompt. De warmtepomp brengt de temperatuur omhoog naar 30 tot 35 en slaat die op in een buffervat van 140 liter. Dit buffervat wordt door de vloerverwarming gebruikt voor het verwarmen van de vloer aangestuurd door een thermostaat. Wanneer de temperatuur van het buffervat beneden een bepaalde waarde zakt dan slaat de warmtepomp aan. Als het buffervat op temperatuur is slaat de wamtepomp weer uit. De warmtepomp gebruikt elektriciteit maar de verhouding tussen deze energie en de energie die uiteindelijk aan de vloer in de woning wordt afgegeven is ongeveer 1 op 5. De elektriciteit wekken we zelf op met zonnepanelen zodat we in principe zelfvoorzienend zijn.

In de regenwatertank is een tyleenslang van ruim 60 meter opgenomen (zie foto). De berekeningen zijn gemaakt door Geo Holland en zij zorgen ook voor de aansluiting van het geheel op de vloerverwarming. Sinds 1 januari is er een subsidie voor warmtepompen met een klein vermogen waar we gebruik van zullen maken.

ISDE investerings subsidie duurzame energie, zonnelening en duurzaamheidslening

muntenMet ingang van 4 januari 2016 kunt u subsidie aanvragen voor warmtepompen, biomassaketels en zonneboilers. In totaal is er 70 miljoen euro beschikbaar. Meer informatie over de voorwaarden en de subsidiebedragen vindt u hier.

Verder is er in de Provincie Drenthe in 2016 ook weer de zonnelening beschikbaar voor de aanschaf van zonnepanelen (maximaal 7500 euro tegen 1,6% 10 jaar vast). In de Gemeente Borger-Odoorn wordt tegelijkertijd (op 3 februari) de duurzaamheidslening opengesteld. U kunt dan voor isolatie en andere duurzame maatregelen maximaal 7500 lenen tegen een rente van 1,6% zonder afsluitprovisie en rentevast gedurende de looptijd van 10 jaar. Deze rente is onlangs verhoogd op last van de AFM van 0,5 naar 1,6% en is aftrekbaar van de belasting. In Borger-Odoorn is in totaal 600.000 euro beschikbaar. Bij een gemiddeld bedrag van 5000 euro kunnen er dus 120 mensen gebruik van maken.

Aardwarmte en warmtepomp

Er zijn verschillende aardwarmte-systemen en warmtepompen. Zo is er de Elga, een luchtwarmtepomp waarmee ruwweg 25% op gasverbruik kan worden bespaard. Het elektriciteitsverbruik gaat dan wel wat omhoog. Nu er geen subsidie meer op zit is ie niet echt aantrekkelijk meer.

Een vloeistofwarmtepomp kan in combinatie met aardwarmte gebruikt worden om de gasaansluiting volledig de deur uit te doen. Vloeistofwarmtepompen zijn alleen geschikt voor lage temperatuur verwarming (vloer/wand). Als ze in combinatie met radiatoren gebruikt worden moet de oppervlakte daarvan aanzienlijk worden vergroot en dat lukt niet altijd of is gewoon niet praktisch. Vloer- en wandverwarming aanleggen betekent meestal een aanzienlijke verbouwing en is daardoor niet snel interessant. Bij nieuwbouw ligt dat anders.

Aardwarmte of geothermie?
-Een bron op diepte (2 tot 4 km) is niet interessant voor particulieren. De boring kost al snel 10 tot 20 duizend euro en succes is niet bij voorbaat verzekerd. In het Westland hebben veel tuinders gezamenlijk bronnen geslagen.
-Warmte/koude opslag op een paar honderd meter diepte is om dezelfde reden ook minder interessant voor de particulier.
aarwarmtekorfNRGTube (15 meter), weinig oppervlakte weinig graafwerk
Aardwarmtekorven (diepte tot 6 meter) nemen beperkt ruimte en kun je als je een beetje handig bent zelf maken. Je hebt er ruwweg 6 nodig voor een gemiddeld verbruik.
-Oppervlaktewarmte (1 meter) vraagt veel oppervlakte (ruwweg 20% meer dan het te verwarmen vloeroppervlak) en dus veel graafwerk. Minder geschikt als u een volwassen tuin heeft.

Al met al is een warmtepomp samen met aardwarmte vooral interessant bij nieuwbouw.